Οστικά Σαρκώματα
Οστικά Σαρκώματα
Επίσης φαίνεται η προοδευτική οστεοενσωμάτωση της πρόθεσης. Βλέπουμε την χαρακτηριστική ακτινογραφία στα 2 έτη όπου φαίνεται η υπερτροφία του οστού στο κολλάρο της ενδοπρόθεσης (πράσινα βέλη).
Ονομάστηκε έτσι απο τον μεγάλο παθολογοανατόμο James Ewing που το περιεγραψε πρώτος στο νοσ. Memorial. Ηταν εξέχουσα πρωσοπικότητα και θεωρήθηκε τόσο σημαντικό το επίτευγμά του ώστε έγινε φωτογραφία στο περιοδικό Times της εποχής της εποχής:
H Θεραπεία και εδώ περιλαμβάνει αρκετούς κύκλους χημειοθεραπείας σε συνδυασμό με χειρουργική επέμβαση. Σε δύσκολες περιοχές μπορεί να γίνει ακτινοβόληση του όγκου αντί χημειοθεραπεία, καθότι ο όγκος είναι ακτινοευαίσθητος. Να σημειωθεί όμως ότι το χειρουργείο θεωρείται πιο αποτελεσματικό για τον τοπικό έλεγχο του όγκου. Απεικονίζεται ένα σαρκωμα Ewing σε παιδιατρικό ασθενή στο άνω τριτημόριο του μηριαίου, το οποίο και εξαιρέθηκε και τοποθετήθηκε ειδική επιμηκυνόμενη πρόθεση (στα παιδιά τις χρησιμοποιούμε συχνά ώστε να μην υπάρχει ανισοσκελία συγκριτικά με το ετερόπλευρο σκέλος που συνεχιζει να αναπτύσσεται φυσιολογικά):
Εδώ παρουσιάζουμε ένα πιο επιθετικό σάρκωμα Ewing ωμοπλάτης σε ασθενή 26 ετών που υπεβλήθη σε περιεγχειρητική ΧΜΘ και εκτομή του όγκου- αντικατάσταση της ωμοπλάτης με ειδική πρόθεση όπως έχουμε αρθρογραφήσει στο περιοδικό orthopedics (LINK).
Στην πρώτη εικόνα φαίνεται η σημαντική μείωση των διαστάσεων του όγκου μετά την ΧΜΘ (όπως συμβαίνει τυπικά στην μάζα των μαλακών μορίων περιξ του οστικού όγκου). Με μπλε βέλη απεικονίζεται ο όγκος:
Στην επόμενη εικόνα φαίνεται η πλάγια θέση του ασθενούς (Α), η Παρασκευή του όγκου (Β), η οστεοτομία του βραχιονίου (Γ) και το χειρουργικό παρασκεύασμα της ωμοπλάτης (Δ).
Στην πρώτη εικόνα φαίνεται η σημαντική μείωση των διαστάσεων του όγκου μετά την ΧΜΘ (όπως συμβαίνει τυπικά στην μάζα των μαλακών μορίων περιξ του οστικού όγκου). Με μπλε βέλη απεικονίζεται ο όγκος:
Η ειδική ωμοπλατιαία ενδοπρόθεση φαίνεται στην κατωθι εικόνα: A η διεγχειρητική τοποθέτηση, Β ο σχεδιασμός και Γ η ακτινολογική εικόνα.
Η ασθενής 6 μήνες μετά παρουσίασε υποτροπή στα μαλακά μόρια της ΣΣ (Α) και υποβλήθηκε σε enbloc/ ευρεία εκτομή και ΜΤΧ ακτινοθεραπεία.
Μετά από 4 μήνες παρουσίασε μεταστατικό όγκο στους σύστοιχους μασχαλιαίους λεμφαδένες (εικόνα Α μπλέ βέλη). Ο όγκος ήταν πάνω στα βραχιόνια αγγεία και βραχιόνιο πλέγμα (Β- μπλε βελος) και αποκολλήθηκε- εξαιρέθηκε οριακά αλλα enbloc (εδώ βέβαια δεν ήταν δυνατόν να γίνει ευρεία εκτομη γιατί αυτό θα σήμαινε εκτομή των βραχιονίων αγγειων/ πλέγματος και ουσιαστικά ακρωτηριασμό).
Υπεβλήθη σε ΜΤΧ ακτινοθεραπεία και χμθ με άλλα θεραπευτικά σκευάσματα και παραμένει ελεύθερη νοσου 8 έτη μετα την τελευταία επέμβαση. Αυτό καταδεικνύει την σημασία της τακτικής παρακολούθησης (ανα 3-4 μήνες τα πρώτα έτη) με μαγνητική και απεικόνιση στον θώρακα που είναι η συχνότερη μεταστατική εστία ώστε η υποτροπή/ μετάσταση να βρεθεί στα αρχικά στάδια και μικρές διαστάσεις οπότε και είναι και εξαιρέσιμη. Επίσης χρειάζεται εμπειρία και ενδελεχής εξέταση των απεικόνιστικών εξετάσεων καθότι συχνά υπάρχουν παρασιτα- artifacts από την παρουσία των ενδοπροθέσεων, μτχ οιδημάτων και αλλοιώσεων από την ακτινοθεραπεία. Τέλος και έμπειρους ογκολόγους σαρκωμάτων που μπορούν να δώσουν εναλλακτικές επιλογές και σε περιπτώσεις που φαίνονται καταδικασμένες, όπως στην συγκεκριμένη ασθενή.
Ονομάζεται έτσι γιατί τα κακοήθη κύτταρα μπορούν να παράγουν χόνδρο. Εδώ δεν υπάρχουν επικουρικές θεραπείες καθότι ο όγκος ειναι ανθεκτικός τόσο στη χημειοθεραπεία όσο και στην ακτινοβολία. Έτσι γίνεται εύκολα κατανοητό ότι η ευρεία χειρουργική εξαίρεση έχει μείζονα σημασία. Παρακάτω φαίνεται μια περίπτωση ενός ευμεγέθους όγκου πυέλου (πράσινο βέλος), όπου έγινε εκτομή του πάσχοντος δεξιού λαγονίου οστού (η λεγόμενη εσωτερική πυελεκτομή τυπου 1 με διατήρηση του δεξιού μέλους, μια απαιτητική επέμβαση ) και ανακατασκευή του πυελικού δακτυλίου με αυτομόσχευμα περόνης (απο τον ίδιο τον ασθενή) (Αρχείο Αγίων Αναργύρων).
Η ανακατασκευή του πυελικού δακτυλίου συχνά κρίνεται απαραίτητη γιατί μπορεί να οδηγήσει σε αντισταθμιστική σκολίωση, όπως έχουμε δημοσιεύσει και στο περιοδικό Spine (LINK), σε εργασία απο το νοσοκομείο Μemorial.
Παρακάτω παραθέτουμε μια περίπτωση επιθετικού χονδροσαρκωματος πυέλου στην ζώνη 3 (ηβοισχιακοί κλαδοι) οπου εγινε enbloc εκτομή του όγκου μαζί με προσβεβλημένο τμήμα κοτύλης (πυελεκτομή τυπου 2 & 3). Η εικονα Α δειχνει την προσβολη του ηβικού οστου (δεξιο μπλε βέλος) και αριστερά την επεκταση του στα μαλακά μορια (μπλε βέλος), η Β την διεγχειρητική εικόνα οπου φαίνονται παρασκευασμένα τα λαγόνια αγγεία (κίτρινες και κόκκινες φακαρόλες), ενώ με μπλε βελος φαίνεται η μηριαία κεφαλή μετά την εκτομή τμήματος της κοτύλης με την βοήθεια διεγχειρητικής πλοήγησης (navigation), η Γ την ανακατασκευή της κοτύλης με ειδικό πλέγμα (μπλέ βέλος), ενώ το χειρουργικό παρασκεύασμα από την ηβική συμφηση έως την κοτύλη φαίνεται στο Δ.